ҚР Су ресурстары министрлігі тасқынды болжау үшін ЖИ мен ғарыштық мониторингті енгізуде
Ведомство ирригациялық инфрақұрылымды автоматтандыруға ерекше көңіл бөлуде.
ҚР Су ресурстары және ирригация министрлігі су ресурстарын басқарудың тиімділігін арттыру және су тасқынын болжау үшін заманауи цифрлық технологияларды енгізу бойынша жұмыс жүргізуде. Қазір қар жамылғысын бақылау және су тасқынының алдын алу саласындағы халықаралық тәжірибе зерделеніп жатыр. Бұл туралы ОКҚ алаңында өткен баспасөз конференциясында вице-министр Аслан Абдраимов мәлімдеді.
АҚШ елшілігінің қолдауымен су тасқыны болжамдарының дәлдігін арттыру үшін заманауи авиациялық жүйелерді пайдалану мәселесі қарастырылуда. Мұндай аппараттар үлкен аумақтарды зерттеуге және қар қоры мен оның құрылымы туралы деректерді жинай алады.
Ведомство ирригациялық инфрақұрылымды автоматтандыруға ерекше көңіл бөлуде. Вице-министрдің айтуынша, берілетін судың көлемін есепке алып қана қоймай, оны бөлуді де тиімді басқару маңызды.
Осы мақсатта ирригациялық желілерде су берудің автоматтандырылған жүйелері енгізілуде, бұл каналдардағы жағдайды нақты уақыт режимінде қадағалауға және су беруді жедел реттеуге мүмкіндік береді. Цифрлық технологияларды қолдану шығынды азайтуға және су ресурстарын басқарудың тиімділігін арттыруға септігін тигізеді.
2026 жылы «Қазсушар» инвестициялық бағдарламасы аясында 283 жуық ирригациялық каналды автоматтандыру жоспарлануда. Жұмыстар Жамбыл, Қызылорда, Түркістан және Алматы облыстарын қамтиды.
Жобаларды іске асыру кезінде отандық та, шетелдік те технологиялық шешімдер пайдаланылады.
«Каналдарды кешенді автоматтандыру су шығынын азайтуға, суды бөлудің ашықтығын арттыруға, су беруді бақылауды жақсартуға және ирригациялық инфрақұрылымның тұрақты жұмысын қамтамасыз етуге бағытталған», — деді Аслан Абдраимов.
Сонымен қатар жасанды интеллект элементтері мен заманауи аналитикалық құралдар енгізіліп жатыр. Ең перспективалы бағыттардың бірі — су тасқынын болжау және модельдеу кезінде ғарыштық мониторингті қолдану.
Спикер атап өткендей, Қазақстан үшін ғарыштық мониторингті пайдалану өте маңызды, өйткені елдегі су ресурстарының едәуір бөлігі трансшекаралық сипатқа ие. Ғарыштық мониторинг су пайдалану мәселелері бойынша жоспарлау, талдау жасау және келіссөздер жүргізу үшін пайдаланылуы мүмкін тәуелсіз әрі объективті деректерді алуға мүмкіндік береді.